Veelgestelde vragen bij de kerkorde

Kort gezegd: de kerkenraad van de gemeente waaraan de emerituspredikant verbonden is moet op de hoogte gebracht worden en handelen. Hij moet, met goedkeuring van de regionale vergadering, verklaren dat zijn bevoegdheid als predikant geëindigd is. De betrokkene blijft wel de emeritaatsuitkering ontvangen. Daarvoor is dan wel actie vereist richting VSE (bij een oud-GKv-predikant).
In onderstaand dossier (dat drie eerdere documenten samenvoegt) wordt uitgebreider uitleg gegeven en kritiek weerlegd.

De regionale vergadering hoeft NIET een akte van ontslag te geven, of een verklaring over zijn dienst. De regionale vergadering waar de predikant uit vertrekt hoeft alleen maar afscheid te nemen. Dat is anders dan voorheen. Lees hieronder een uitgebreidere uitleg.

In situaties waarin een regionale vergadering een eigen verantwoordelijkheid heeft, is het in veel gevallen noodzakelijk om stukken met persoonlijke informatie wel te delen. Maar dat betekent niet per se dat het naar alle scriba's gestuurd moet worden. Er zijn andere manieren. Lees daarvoor het gehele antwoord.

Tekent een nieuw bevestigde predikant in de regionale vergadering het verbindingsformulier? Zo was het wel, maar dat is veranderd. Hij of zij tekent het verbindingsformulier alleen in de kerkenraad. Alleen beroepbaargestelden of preekbevoegden tekenen in de regionale vergadering.

Een verbinding van een predikant aan de gemeente in deeltijd wordt steeds gewoner. De regionale vergadering moet goedkeuring verlenen aan zo'n roeping in deeltijd, en ook als het percentage deeltijd wordt verhoogd of verlaagd. Waar moet je als regionale vergadering dan vooral op letten? Als achtergrond noemen we wat overwegingen en aan het eind vatten we ons advies samen in concrete stappen als een handreiking aan regionale vergaderingen die hiermee te maken krijgen.

Als een predikant de AOW-leeftijd heeft bereikt, mag hij stoppen met werken.
Mag hij ook doorgaan? En hoe werkt dat dan, financieel en kerkrechtelijk?
Dat verschilt per situatie. We zetten de mogelijkheden en consequenties op
een rij.

Kort gezegd: geen. Alleen wie bevoegd is om het woord te bedienen, ondertekent het verbindingsformulier. Kerken kunnen wel kiezen om een vorm van ondertekening voor ouderlingen en diakenen te houden, aansluitend bij de vragen die bij de bevestiging beantwoord worden,

Hieronder staat een uitgebreider antwoord.

Is het verantwoord en wijs om binnen een kerkenraad ambtsdragers te hebben die nauwe familiebanden hebben? Veel kerken hadden daar regels over.  Is dat nog gebruikelijk, of is dat niet meer zo van belang? Zie de tekst hieronder voor een aantal overwegingen. Ter info: aan een adviestekst over echtparen als ambtsdragers wordt gewerkt.

Man en vrouw samen ambtsdrager, het is een vorm die steeds meer toegepast wordt en die goede mogelijkheden biedt. Let op: beiden zijn dan volwaardig ambtsdrager. Dat is anders dan hoe er soms mee omgegaan wordt. Het is goed om daar helderheid over te hebben, in de kerkenraad en in de gemeente.

Je hoopt dat het niet gebeurt, maar je vraagt er als kerkenraad wel naar: zijn er wettige bezwaren tegen dat iemand bevestigd wordt als ouderling of diaken? Wat doe je als iemand zo'n bezwaar indient? Dan moet er snel gehandeld worden, maar wie heeft
welke verantwoordelijkheid? We adviseren kerkenraden om daarover iets op
te nemen in hun plaatselijke regeling.

Onder de verantwoordelijkheid van de kerkenraad kan iemand voorgaan die geen preekbevoegdheid heeft. De kerkenraad doet er goed aan om te waarborgen dat de verkondiging voldoet aan kwaliteitseisen.

Hieronder staat een uitgebreider antwoord.

Er zijn steeds meer kerkelijke werkers in de kerken actief. Vaak gaan zij ook voor in kerkdiensten. Kunnen ze dan ook de doop bedienen? Of mag iemand met landelijke preekbevoegdheid dat doen? Kort gezegd: nee, bediening van de doop is volgens onze kerkelijke afspraken alleen iets voor predikanten. Het is goed om te weten dat en waarom we deze afspraak hebben.

Er zijn steeds meer voorgangers beschikbaar die geen predikant zijn maar wel preekbevoegdheid hebben. Sommige zijn predikant geweest. Vooral voor vacante kerken is het waardevol dat zij kunnen voorgaan. Kan een kerkenraad hun ook vragen het avondmaal te bedienen? Of een preeklezer?

Als een niet-predikant voorgaat in de kerkdienst, kan hij of zij dan ook ambtsdragers bevestigen? Of een huwelijk bevestigen? En hoe zit dat bij openbare geloofsbelijdenis? We zetten de verschillende (on)mogelijkheden op een rij.

Een volwassen gelovige met een rooms-katholieke achtergrond of vanuit een evangelische gemeente wil zich bij de gemeente voegen. Hij/zij ontving destijds het vormsel of de geloofsdoop. Is het nodig dat er dan eerst nog openbare geloofsbelijdenis volgt? De kerkorde geeft daar geen nadrukkelijk antwoord op. Veel hangt af van de concrete situatie. Vaak zal het antwoord 'nee' zijn. Daarvoor in een uitgebreider advies een aantal overwegingen.

Is het mogelijk om aan jongeren, niet-belijdende leden en gastleden stemrecht te geven? Kunnen zij meedoen aan de verkiezing van ambtsdragers of bij een stemming over het roepen van een predikant? En als dat niet kan, welke manieren zijn er dan om hen er wel bij te betrekken?

De synode nam besluiten over de ruimte voor homoseksuele
relaties. Wat kun je als gemeentelid doen wanneer je ernstige bezwaren hebt
tegen die besluiten? Welke route is er dan volgens het kerkrecht? Soms
blijkt daar nog misverstand over te zijn. Daarom zetten we het op een rij.
En uiteraard, het geldt niet alleen voor dit onderwerp, maar voor alle
synodebesluiten.

De synode nam een aantal besluiten over de positie van broeders en zusters die in een homoseksuele relatie leven. Het blijkt onduidelijk wat men door deze besluiten moet of mag. Hoe kan, mag of heeft een kerkenraad hierin te handelen?

Hoe ga je als kerkenraad om met digitale informatie van het kerkelijke werk in de gemeente? Hoe voorkom je dat kerkelijke documenten, met bijvoorbeeld persoonlijke informatie, gaan rondzwerven op internet of achterblijven op apparaten van oud-ambtsdragers en andere gemeenteleden? Dit advies wil vooral het bewustzijn van kerkenraden op dit punt stimuleren en daarbij praktische tips geven met betrekking tot de communicatie en het documentenbeheer.

Waar mensen samenwerken, kunnen spanningen ontstaan. Ook tussen predikant en kerkenraad en/of gemeente.
Het is belangrijk om dat tijdig te onderkennen. Een aantal instanties in de kerken heeft gezamenlijk een Handreiking geschreven ‘Wat te doen bij een dreigend conflict?' Deze FAQ verwijst naar die Handreiking en geeft een beknopt overzicht van die instanties en hun rollen.